Analiza Zdolności Kredytowej Przedsiębiorstwa

Także musi dać odpowiedź na pytania, które charakteryzują stosunki między bankiem a pożyczkobiorcą:

czy ryzyko kredytowe nie przekracza ustalonej, możliwej do przyjęcia wielkości
czy ryzyko to ma charakter długotrwały, tzn. czy będą dokonywane dalsze operacje na rzecz tego klienta
czy bank będzie miał do czynienia z klientem ekspansywnym, w którego rozwoju będzie mógł partycypować
czy bank będzie musiał liczyć się także z konkurencją innych banków

Ocenę zdolności kredytowej należy uważać za czynność polegającą na przetworzeniu informacji.

Określenie popytu przez analizę

W związku z tym, że proces informacyjny nie jest doskonały banki podejmują pewne czynności, żeby nie dopuścić do zbyt daleko idących nieścisłości. Do takich czynności można zaliczyć:

korzystanie z wielu źródeł informacyjnych wzajemnie się kontrolujących
podział pracy przy dokonywaniu analizy i oceny klienta
wprowadzenie odpowiednich form analizy i przymus ich stosowania
regularna kontrola sytuacji kredytobiorcy na podstawie aktualnych materiałów
nieregularna kontrola wewnętrzna działania grup analizujących i oceniających, przeprowadzania przez komórki kontroli

Z tego wynika, że badanie zdolności kredytowej nie jest jednorazową analizą i oceną przed udzieleniem kredytu, ale stale powtarzanym procesem, który realizują różne działy banku.

Źródła zaopatrzenia w informacje. Przy dokonywaniu analizy zdolności kredytowej przedsiębiorstwa bank bierze pod uwagę następujące elementy:

dotychczasową działalność kredytobiorcy
dane otrzymane od osób trzecich
wyniki bilansu rocznego kredytobiorcy
Ponadto w przypadku uznanych przez bank za konieczne przeprowadza się analizę zabezpieczenia kredytu.

Analiza dotychczasowej działalności kredytobiorcy

ocena osobowości I prezentacji kierownictwa przedsiębciorcy pożyczkobiorcy. Kwalifikacje fachowe kierownictwa, jego zdolność do negocjacji, umiejętność dążenia do celu itp. cechy pozytywne są najważniejszym elementem oceny przedsiębiorstwa. Solidność partnera to podstawa do udzielenia kredytu bez zabezpieczenia – “kredyty blanco to najlepsze kredyty”
ocena solidności, fachowości, punktualności w sporządzaniu informacji I ich dostarczaniu do banku
ocena wiarygodności przewidywań finansowych I inwestycyjnych przedsiębiorstwa. Wątpliwości banku mogą wynikać z oceny dotychczasowego stanu wykorzystywania konta (stałe przekraczanie bądź niewykorzystywanie przyznanego limitu)
ocena solidności klienta na podstawie wpłat I wypłat z konta bankowego (regularność I terminowość pokrywania zobowiązań, formy regulowania zobowiązań, płatności podatkowe, podział zysku, wydatki na cele osobiste). Przedmiotem szczególnej uwagi powinny być wszystkie odchylenia od przyjętych norm, jak odwołanie weksla, wystawianie nie pokrytych czeków, protest weksli, zapytania, czy płatność na rachunkach już nastąpiła. Elektroniczna technika obliczeniowa stwarza możliwość stałego obserwowania salda kredytobiorcy (przeciętne, minimalne, maksymalne itd.). Natomiast wszelkie nietypowe zachowanie się klienta powinno być przedmiotem indywidualnej, krytycznej obserwacji ze strony pracownika bankowego. Wyniki obserwacji prowadzonej tak przez maszynę, jak I przez pracownika powinny być zgłaszane do kierownika komórki kredytowej.
ocena wszelkich zapytań na temat klienta ze strony osób trzecich, takich jak: banki (sygnał o konkurencji w udzielaniu kredytu), nowy partner kredytobiorcy (sygnał o ekspansji klienta), starzy partnerzy kredytobiorcy (sygnał o trudnościach finansowych klienta).

Analiza danych otrzymanych od osób trzecich

Dane:

urzędowe: onieruchomościach (hipoteka), z rejestru handlowego, rejestru statków morskich
z instytucji trudniących się gromadzeniem danych o przedsiębiorstwach (wywiadownie)
od partnerów kredytobiorcy, referencje od innych banków, opinia głównych księgowych, itp.

Analiza bilansu rocznego kredytobiorcy

Podstawa wszelkich informacji gromadzonych przez bank! Bank ma prawo I obowiązek uzależnić udzielenie kredytu od przedstawienia przez kredytobiorcę rocznego bilansu. Analiza bilansu powinna koncentrować się na 3 następujących dziedzinach:

wynik finansowy – uzyskanie następujących informacji:

jak został osiągnięty wynik finansowy, co było źródłem tych osiągnięć, jak duże były podatki, jak ten wynik się kształtuje w stusunku do roku poprzedniego I do wyników osiągniętych przez podobne przedsiębiorstwo
jak wykorzystano osiągnięty zysk, jaka część pozostała w przedsiębiorstwie a jaka została przejęta na prywatne potrzeby przedsiębiorcy, jak ten podział wyglądał w roku poprzednim I jak kształtuje się w podobnych przedsiębiorstwach

struktura bilansu – koncentruje się na 3 dziedzinach:

strukturze majątku, który posiada kredytobiorca (czy jego kapitał odbiega od struktury w przedsiębiorstwie tej branży)
strukturze kapitału, a przede wszystkim wielkości udziału kapitału własnego w całości kapitału (bilansu)
wzajemnym stosunku między pojedynczymi elementami strony aktywnej a pojedynczymi elementami strony pasywnej. U podstaw tej analizy, która ma ocenić stopień płynności przedsiębiorstw oraz stopień pokrycia środków trwałych (inwestycji) przez kapitał własny, stoi teza, że określone pasywa powinny finansować określone aktywa

trend rozwojowy – ma podstawowe znaczenie dla oceny przedsiębiorstwa I banku. Koncentruje sie na:

wielkość I struktura wzrostu majątku przedsiębiorstwa
struktura wzrostu kapitału posiadanego przez przedsiębiorstwo
zestrojenie zmian majątkowych I kapitałowych w przedsiębiorstwie

Analiza zabezpieczenia kredytu

Zabezpieczenie kredytu stosowane przez banki stanowią: zastaw przedmiotów wartościowych, ustanowienie hipoteki, cesja należności I ubezpieczenia oraz poręka.

W stabilnych warunkach gospodarczych większość kredytów jest udzielana in blanco – bez zabezpieczenia. Jeśli natomiast bank uzna, że konieczne jest stosowanie zabezpieczenia, należy ustalić w jakim stopniu kwota kredytu ma być zabezpieczona I jakie rodzaje zabezpieczenia mają być wykorzystane.

Ocena zabezpieczenia powinna określić, czy bank będzie mógł dokonać likwidacji tego zabezpieczenia, w jakim terminie może to nastąpić I jaką cenę będzie można uzystać przy spieniężeniu przedmiotu.

Zabezpieczenie nie jest pełną gwarancją dla banku!!! Łączy się także z niepewnością co do możliwej likwidacji zabezpieczenia po przewidywanej cenie.

Metoda punktowa

Banki stosują ją do oceny zdolności kredytowej. Polega ona na tym, że wielkościom poszczególnych wskaźników, charakteryzujących działalność podmiotów gospodarczych, przypisuje się określoną liczbę punktów, co spełnia także rolę wag tych wskaźników.

Każdy bank dokonuje według własnego uznania wyboru wskaźników I kryteriów określających sytuację ekonomicznę swoich klientów. Następnie poszczególnym cechom przedsiębiorstwa (wskaźniki) I stopniu ich realizacji przypisuje sie określoną liczbę punktów. W ten sposów zostaje ustalona punktacja od zera (minimum) do maksimum (max. liczba pkt.). Zsumowanie tych punktów dla każdego kredytobiorcy tworzy łączną ocenę określoną punktowo. W zależności od liczby punktów jaką osiągnął klient banku, zostaje on zaliczony do odpowiedniej kategorii kredytobiorców. Dla każdej kategorii bank ustala inne warunki kredytowania. Mała liczba punktów oznacza dla banku wysokie ryzyko I może być rekompensowana wyższymi odsetkami od kredytu.

Metoda punktowa pozwala na większe zobiektywizowanie oceny przedsiębiorstwa. Jednocześnie ta metoda jest odbiciem preferencji banku, który udziela kredytu (wybór wskaźników, wag), a także, iż wielkości osiągnięte za pomocą tej metody mogą być bardzo zróżnicowane w zależności od przynależności branżowej ocenianego przedsiębiorstwa. Dlatego też celowe jest odniesienie tych danych do średnich w tej branży.

Cofnij... Spis zagadnień Czytaj dalej...