Procedury Kredytowe Stosowane Przez Banki
Polskie prawo bankowe uzależnia przyznanie kredytu od zdolności kredytowej kredytobiorcy, rozumianej jako zdolność do spłaty zaciągniętego kredytu wraz z odsetkami z umownych terminach. Banki zawiązują z klientami stosunki umowne, w których obie strony mają zagwarantowane prawa i sprecyzowane obowiązki. Kredytobiorcy zobowiązują się do spełnienia warunków określonych przez bank, a także do udostępnienia informacji niezbędnych do oceny przez bank ich zdolności kredytowej oraz wyników działalności. Banki zobowiązują się do obsługi operacji pieniężnych i udzielania kredytów na określonych warunkach.
Umowa kredytowa ma charakter cywilnoprawny i musi być zawarta pisemnie. Prawo bankowe określa jej niezbędne elementy, istotne dla ewidencji operacji kredytowej, jak:
- strony umowy,
- kwota kredytu,
- termin lub terminy (transze) wypłacenia środków pieniężnych kredytobiorcy,
- termin spłaty i oprocentowanie kredytu,
- wysokość prowizji,
Ponadto umowa może określać sposób wykorzystania kredytu, realizowanie zleceń na rzecz osób trzecich itp.
Banki ograniczają ryzyko kredytowe wynikające z ewentualnego opóźnienia zwrotu kredytu i należnych odsetek, dokonując selekcji wniosków kredytowych klientów na podstawie analizy stanu majątkowego kredytobiorcy. Domagają się także od kredytobiorcy złożenia odpowiednich zabezpieczeń zwrotu kredytu.
Stosuje się następujące zabezpieczenia kredytów:
Majątkowe – swoich roszczeń możemy dochodzić do wysokości majątku będącego przedmiotem zastawu, nie możemy dochodzić z majątku osobistego danej osoby (dłużnika)
- hipoteka – zabezpieczenie na nieruchomości np. budynek, grunty; osoba wpisana jako pierwsza na hipotekę dochodzi swoich praw jako pierwsza
- zastaw – ruchomości np. samochód, dzieła sztuki, maszyny, licencje; osoba wpisana jako ostatnia dochodzi swoich praw jako pierwsza
- blokada środków pieniężnych – brak możliwości dysponowania środkami pieniężnymi znajdującymi się na rachunku bankowym (np. gdy zablokuje je syndyk skarbowy)
- przewłaszczenie na zabezpieczenie – najlepsza, ale najkosztowniejsza forma zabezpieczenia; przeniesienie notarialne prawa własności do pewnej rzeczy na czas udzielania kredytu do momentu jego spłaty; po spłacie następuje ponowne notarialne przeniesienie prawa własności na kredytobiorcę; kredytobiorca ponosi wszystkie koszty usług notarialnych
- poręczenie – osoba poręczająca ma prawa dłużnika tzn. może dochodzić swoich roszczeń przed sądem; jeśli umowa kredytowa jest nieważna poręczenie dalej jest ważne
- gwarancja – jeśli umowa kredytowa jest nieważna to gwarancja też jest nieważna
- cesja – przelew praw do określonej należności (wierzytelności)
- weksle – (akcepty, weksle inblanco), papier wartościowy, w którym dana osoba potwierdza zaciągnięcie określonej pożyczki.